Aphrodisias Antik Kenti
Yeri: Ege Bölgesi, Aydın
Enlem: 37˚43’ kuzey
Boylam: 28˚44’ batı
Kriter: (ii), (iv)

Kategori: Kültürel

 

Afrodisias Antik Kenti (Aydın) 

Aphrodisias(Afrodisias) Antik Kenti, Türkiye’deki Yunan ve Roma dönemlerine ait en görkemli antik kentlerden birisidir. Tanrıça Afrodit'e adanmış eski çağ kentlerinin ortak adı olan Afrodisias kentlerin en ünlüsü, günümüzdeki Aydın iline bağlı, Geyre köyünün bulunduğu yerdeydi. M.Ö. 5. yüzyılda kurulan kent, Roma İmparatorluğu döneminde gelişmiş, başta heykelcilik olmak üzere önemli bir sanat merkezi haline gelmiştir. Afrodit tapınağıyla ve Afrodit adına yapılan törenlerle ün salmış olan ve uzun süre kesintisiz olarak varlığını sürdüren kent, antik dönemde pek çok önemli gelişmeye de tanıklık etmiştir. 
Afrodisias kenti, deprem kuşağındaki konumu nedeniyle, tarihi boyunca pek çok depremden etkilenmiştir. Özellikle 4. yüzyıl ve 7. yüzyılda burada büyük depremler olduğu bilinmektedir. 4. yüzyıl depremi Afrodias'ın bulunduğu mevkide su akış mecralarını da değiştirmiş, kentin bazı kısımlarını su baskınlarına maruz kalmaya uygun bir hale getirmiştir. Antik Kentte su baskınları sorununu çözmek için inşa edildiği anlaşılan tahliye sisteminin kanıtları bugün de görülebilmektedir. 
Kent 7. yüzyıldan itibaren paganizm çağrışımlı Afrodisias ismini terk ederek Hıristiyanlık etkisiyle Stavropolis yani Haç kenti şeklinde adlandırılmıştır. Bizans İmparatorluğu döneminde bölge Karya olarak anılmaya başlamıştır. 1260 yılından itibaren Türklerin bölgede egemenlik kurması ile Karia ismi Geyre olarak Türkçeye yansımıştır.
Diğer yandan, antik kente yakın olan mermer ocakları, daha sonraları mermer heykelcilik konusunda tüm Akdeniz’de ünlü olan yerel bir geleneğin gelişmesinde de etkili olmuştur. Aphrodisias Antik Kenti bu nitelikleri ile 2009 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi’ne aday olarak kabul edilmiştir.